Narzędzia i platformy wspierające żywe przeglądy systematyczne

Żywy przegląd systematyczny (Living Systematic Review) z użyciem sztucznej inteligencji (AI) to nowoczesne podejście do dynamicznego zarządzania i aktualizowania przeglądów literatury. Integracja AI w tym kontekście może znacznie zwiększyć efektywność i precyzję przeglądów systematycznych.

W firmach badawczo-rozwojowych, AI może wspierać żywe przeglądy systematyczne dotyczące innowacji technologicznych, umożliwiając szybkie wprowadzenie nowych badań do analizy i dostosowanie strategii rozwoju produktów na podstawie najnowszych informacji.

Integracja AI w żywym przeglądzie systematycznym może znacznie poprawić efektywność i precyzję analizy literatury, umożliwiając ciągłe aktualizowanie wyników, automatyczne wydobywanie danych, ocenę jakości badań i generowanie raportów. Dzięki temu, decyzje oparte na przeglądzie są bardziej aktualne i precyzyjne.

Narzędzia i platformy wspierające żywe przeglądy systematyczne:

• Covidence: platforma do zarządzania procesem przeglądu systematycznego, wspiera zarządzanie wyszukiwaniem, selekcją i ekstrakcją danych, a także oceną jakości badań.
• Rayyan: narzędzie do wspomagania procesu przeglądu systematycznego i selekcji badań, oferuje funkcje wspierające oznaczanie i ocenę badań oraz współpracę zespołową.
• EPPI-Reviewer: oprogramowanie do zarządzania przeglądami systematycznymi, umożliwiające przetwarzanie danych, ocenę jakości i metaanalizę, z opcjami automatyzacji niektórych procesów.
• DistillerSR: Platforma do przeglądów systematycznych, która wspiera procesy takie jak wyszukiwanie, selekcja i ocena badań, oferując zaawansowane funkcje analityczne i automatyzację.

więcej

To jest żywy przegląd systematyczny

Żywy przegląd systematyczny (Living Systematic Review) to dynamiczny i aktualizowany w czasie rzeczywistym przegląd literatury, który regularnie wprowadza nowe dane i badania, co pozwala na ciągłą aktualizację wyników i wniosków. Oto kluczowe cechy, kroki oraz przykłady zastosowania w zarządzaniu:
Cechy żywego przeglądu systematycznego:

• Ciągła aktualizacja: Regularne aktualizowanie przeglądu o nowe badania i dane, co zapewnia, że przegląd pozostaje aktualny.
• Dynamiczny charakter: Możliwość elastycznego dostosowywania metodologii i zakresu przeglądu w odpowiedzi na nowe informacje.
• Automatyzacja: Często wspierany przez automatyczne narzędzia do przeszukiwania literatury i aktualizacji danych.

Źródło lub przykład: 
Emilie Sbidian, Anna Chaimani, Robin Guelimi, Ignacio Garcia-Doval, Camille Hua, Carolyn Hughes, Luigi Naldi, Maria Kinberger, Sivem Afach, Laurence Le Cleach, Systemic pharmacological treatments for chronic plaque psoriasis: a network meta-analysis, „The Cochrane database of systematic reviews“ 7/7 (2023), CD011535. https://doi.org/10.1002/14651858.CD011535.pub6

więcej

Metody syntetyzowania wyników SLR

W analizie systematycznych przeglądów literatury (SLR) istnieje wiele metod modelowania, które mogą być stosowane w celu analizy, syntezowania i interpretacji danych literaturowych. Oto kilka sposobów, w jakie można modelować analizę SLR:

1. Metaanaliza: Pozwala na łączenie wyników różnych badań w celu uzyskania bardziej uogólnionych wniosków. Metaanaliza może być wykorzystywana do kwantyfikacji efektów leczenia, identyfikacji czynników ryzyka lub określenia skuteczności określonych interwencji.
2. Mapowanie systematyczne literatury: Polega na graficznym przedstawieniu struktury i interakcji pomiędzy różnymi tematami, badaniami lub wynikami literaturowymi. Mapy mogą pomóc w identyfikacji luk w badaniach, powiązaniach pomiędzy różnymi koncepcjami oraz wizualizacji rozwoju danego obszaru tematycznego.
3. Analiza tematyczna: Wykorzystuje techniki analizy tekstu, takie jak modelowanie tematyczne, do identyfikacji głównych tematów, trendów i wzorców w korpusie tekstu literaturowego. Pozwala to na zrozumienie głównych obszarów badań, ewolucję tematów oraz identyfikację luk w wiedzy.
4. Analiza sieciowa: Koncentruje się na analizie relacji pomiędzy różnymi autorami, instytucjami, terminami lub tematami w korpusie literatury. Analiza sieciowa może pomóc w identyfikacji kluczowych aktorów, połączeń i wpływowych publikacji w danym obszarze tematycznym.
5. Analiza jakościowa: Polega na badaniu treści artykułów w celu zidentyfikowania i opisania istotnych wzorców, tematów lub kategorii. Metody takie jak analiza zawartości, teoria ugruntowana czy analiza narracyjna mogą być wykorzystywane do pogłębionego zrozumienia badanych zagadnień.

Te metody mogą być stosowane zarówno oddzielnie, jak i łącznie, w zależności od celów i zakresu badania systematycznego przeglądu literatury. Każda z nich ma swoje własne zalety i ograniczenia, dlatego ważne jest wybór odpowiednich metod w zależności od kontekstu badawczego oraz dostępnych zasobów i umiejętności analityka.

więcej

Modelowanie nieliniowych zależności i identyfikacja istotnych trendów

W przypadku systematycznych przeglądów literatury,  może być wykorzystywana krzywa sigmoidalna m.in. do oceny dynamiki rozprzestrzeniania się informacji w badanym obszarze. Na przykład, może być używana do modelowania szybkości przyrostu liczby artykułów naukowych na dany temat w czasie, co pozwala na analizę intensywności zainteresowania danym obszarem badań.

więcej

Czułość czy precyzja wyszukiwań i inne miary skuteczności SLR

W ocenie skuteczności Systematic Literature Review (SLR) używa się różnych miar, aby określić jakość i wartość przeprowadzonego badania. Oto kilka popularnych miar efektywności w ocenie SLR:

1. Recall (Czułość): Określa procent publikacji zidentyfikowanych przez SLR spośród wszystkich istotnych publikacji na dany temat. Im wyższy recall, tym bardziej kompletna jest analiza literatury.
2. Precision (Precyzja): Określa procent publikacji zidentyfikowanych przez SLR jako istotne spośród wszystkich publikacji zidentyfikowanych jako istotne. Im wyższa precyzja, tym mniej fałszywie pozytywnych wyników.
3. F1 Score: Jest to miara harmoniczna między recall a precyzją. Zapewnia równowagę między kompletnością a dokładnością, co jest istotne, gdy chcemy równoważyć te dwie wartości.
4. Coverage (Zakres): Określa procent istotnych publikacji, które zostały znalezione przez SLR spośród wszystkich istotnych publikacji w dziedzinie. Wyższe pokrycie oznacza, że SLR skuteczniej identyfikuje istotne publikacje.
5. Number Needed to Read (NNR): Określa średnią liczbę artykułów, które muszą być przeczytane, aby znaleźć jedną istotną publikację. Niższa wartość NNR oznacza bardziej efektywne przeszukiwanie literatury.
6. Publication Bias (Złudzenie publikacyjne, tendencyjność publikacyjna, efekt szuflady): Ocena obecności lub braku tendencyjności w opublikowanych badaniach na dany temat. SLR może zawierać analizę w świetle tych potencjalnke występujących zjawisk w celu zidentyfikowania potencjalnych zniekształceń w literaturze.
7. Heterogeneity (Heterogeniczność)**: Ocena stopnia zróżnicowania wyników lub metodologii włączonych badań. Wysoka heterogeniczność może wymagać zastosowania bardziej zaawansowanych metod analizy.

Te miary mogą być stosowane niezależnie lub w połączeniu, aby ocenić efektywność i jakość przeprowadzonego SLR. Każda z tych miar ma swoje zalety i ograniczenia, dlatego ważne jest ich rozważenie w kontekście konkretnego badania.

więcej

Pola wyszukiwań wg PICOSS

Zbudujmy tabele pol wyszukiwań wg PICOSS dla przykładowej kwestii: Na ile potrzebne są domy calodziennej opieki dla psów.

Składnik	Pytanie	Frazy i słowa kluczowe dla wyszukiwań
P - Pacjent	Czy psy cierpią na brak opieki całodzienniej?	Psy, opieka całodzienna, potrzeby psów, dobrostan zwierząt
I - Interwencja	Jakie korzyści przynosi domowa opieka całodzienne dla psów?	Domowa opieka, korzyści, psie zachowanie, aktywność fizyczna
C - Porównanie	Jak różnią się psy korzystające z opieki całodziennej od tych, które jej nie mają?	Porównanie, psy z opieką, psy bez opieki, różnice, dobrostan
O - Wynik	Jaki jest wpływ domowej opieki całodziennej na zdrowie i dobrostan psów?	Wpływ opieki, zdrowie psów, dobrostan zwierząt, efekty opieki
S - Czas	Jak długo potrzebuje pies na adaptację do opieki całodzienniej?	Adaptacja psa, czas adaptacji, psy w nowym środowisku
S - Środowisko	Jakie warunki są niezbędne do zapewnienia odpowiedniej opieki całodziennej dla psa?	Warunki opieki, odpowiednie środowisko, psy w domu

Zapewnienie odpowiednich danych w każdej z tych kategorii może pomóc w dokładniejszej ocenie potrzeby domowej opieki całodzienniej dla psów.

więcej

Systemy indeksowania i klasyfikacji JEL

JEL (Journal of Economic Literature) to system klasyfikacji publikacji z zakresu ekonomii, który został opracowany przez American Economic Association (AEA). Głównym celem JEL jest ułatwienie identyfikacji i wyszukiwania artykułów oraz innych publikacji naukowych z dziedziny ekonomii.

System JEL składa się z różnych kategorii tematycznych, które obejmują szeroki zakres obszarów badawczych związanych z ekonomią. Każda kategoria tematyczna ma przypisany unikalny kod, co ułatwia klasyfikację i identyfikację publikacji w danej dziedzinie. Kody JEL składają się z jednej lub kilku liter oraz cyfr, co pozwala na dokładne określenie tematu badania.

Ważne jest również to, że JEL jest używany jako standardowy system klasyfikacji w bazach danych i katalogach bibliotecznych związanych z ekonomią, co pozwala na jednolite indeksowanie publikacji i ułatwia dostęp do istotnych źródeł informacji w dziedzinie ekonomii.

Dzięki systemowi klasyfikacji JEL badacze mogą efektywnie wyszukiwać, identyfikować i kategoryzować publikacje związane z ekonomią, co przyczynia się do lepszego zrozumienia obszarów badawczych oraz popularyzacji wiedzy w tej dziedzinie.

więcej

RMS (Reference Management System)

RMS (Reference Management System) to oprogramowanie służące do zarządzania bibliografią oraz odnośnikami do publikacji naukowych i literatury badawczej. Kluczowe funkcje tego rodzaju aplikacji obejmują organizację, przechowywanie i wyszukiwanie bibliograficznych danych, zarządzanie cytowaniami i odnośnikami, generowanie bibliografii w różnych formatach (np. APA, MLA, Chicago), oraz integrację z edytorami tekstu do automatycznego cytowania i tworzenia spisów literatury. Popularnymi przykładami aplikacji klasy RMS są Zotero, Mendeley oraz EndNote. Te narzędzia są powszechnie wykorzystywane przez badaczy, studentów i naukowców do organizacji i zarządzania dużą ilością literatury naukowej w sposób efektywny i zgodny z akademickimi standardami.

więcej